Dolegliwości ze strony narządu ruchu, a zwłaszcza stawów są jednymi z najczęstszych,z którymi pacjenci zgłaszają się do swoich lekarzy. Dawniej określano je jednym krótkim słowem - reumatyzm. Dziś wiemy, że pod tym pojęciem kryje się ponad 100 jednostek chorobowych z wyłączeniem chorób urazowych.

Część z nich, jak np. choroba zwyrodnieniowa stawów, przebiega bez procesu zapalnego, w innych, jak np. w reumatoidalnym zapaleniu stawów, istotą choroby jest zapalenie stawów. Niezależnie od przyczyny choroby reumatyczne prowadzą do destrukcji układu kostno-stawowego, uszkodzenia narządów wewnętrznych i, jakże często, do kalectwa. Ponieważ są to choroby przewlekłe, z którymi przychodzi chorym zmagać się do końca życia, bardzo pożądane jest, aby chorzy ci posiedli jak największą wiedzę na temat choroby atakującej ich stawy. Wówczas oczytany pacjent staje się partnerem dla swojego lekarza, co ułatwia niewątpliwie rozmowy o chorobie, planowanym leczeniu, rehabilitacji i perspektywach na przyszłość. Doskonałym źródłem wiedzy na temat chorób układu kostno-stawowego jest dostępna w ofercie PG...F (w ramach programu "Dbam o zdrowie") książka "Zapalenie stawów" Johna Marcusa Thompsona, który jest ordynatorem oddziału reumatologii w St. JosephŐs Hospital i profesorem wydziału lekarskiego University of Western Ontario. Tytuł jest nieco przewrotny, ponieważ - jak pisze sam autor - "Énic nie oznacza, bo określenie zapalenie stawów dotyczy wielu stanów chorobowych. Niektóre są przemijające, inne trwałe. Niektóre przebiegają łagodnie, inne okaleczają. Niektóre można wyleczyć, innych nie". Zawiera bardzo wiele konkretnych i wartościowych informacji na temat chorób stawów. Książka ta zaczyna się od rozdziału poświęconego rozpoznaniu choroby stawów. Szczegółowo omówione zostały objawy chorobowe, badanie pacjenta z chorobą stawów, badania laboratoryjne i obrazowe. W kolejnych dużych rozdziałach czytelnik może dokładnie zapoznać się z kilkunastoma najczęściej występującymi i kilkoma rzadszymi chorobami stawów, dla których punktem wyjścia do opisu są przykłady pacjentów dra Johna M. Thomsona. Dzięki tym nieco osobistym fragmentom tekstu czytanie poradnika medycznego staje się bardziej interesujące, a omawiane problemy chorobowe bliższe czytelnikowi. Jeden z rozdziałów książce poświęcono na szczegółowe omówienie objawów występujących przy chorobach stawów. Są to zarówno objawy charakterystyczne dla poszczególnych chorób, jak również towarzyszące wielu chorobom stawów oraz występujące również u ludzi zdrowych. Tak dokładne przedstawienie objawów umożliwia chorym świadomą obserwację swego stanu zdrowia i szybkie reagowanie, jeśli zauważą niepokojące zmiany u siebie. Ostatni rozdział książki dotyczy leczenia chorób stawów, które obejmuje farmakoterapię, rehabilitację, leczenie operacyjne oraz pomoc socjalną. Dobre efekty terapeutyczne można bowiem osiągnąć, tylko kojarząc metody lecznicze i wprowadzając zmiany ułatwiające choremu funkcjonowanie w życiu codziennym i zawodowym. W poradniku znajduje się również słowniczek pojęć użytych w tekście i skorowidz, które ułatwiają wyszukiwanie interesującego zagadnienia, oraz lista adresów internetowych poświęconych chorobom narządu ruchu. "Zapalenie stawów" jest niewątpliwie książką, która wniesie wiele wiedzy przydatnej aptekarzowi w poradnictwie farmaceutycznym, ale można ją też polecić pacjentom, by służyła im jako przewodnik po ich chorobie przez długi okres.

lek. med. Ewa Pakuła Magazyn "Bez recepty"